Στο άρθρο διατυπώνονται απόψεις του Blogger.
Η πιο σημαντική δεξιότητα στο
STEM
Όταν ακούμε τον όρο STEM, πολλοί σκέφτονται αμέσως:
- υπολογιστές,
- ρομποτική,
- προγραμματισμό,
- σύγχρονα εργαλεία.
Και όμως, η πιο σημαντική δεξιότητα στο STEM δεν είναι
καμία από αυτές.
- Δεν είναι το να γνωρίζει κάποιος ένα πρόγραμμα.
- Δεν είναι το να χειρίζεται μια πλακέτα ή έναν αισθητήρα.
- Δεν είναι καν το να χρησιμοποιεί προηγμένη τεχνολογία.
Η πιο σημαντική δεξιότητα στο STEM είναι η επίλυση
προβλημάτων.
Για την επεξήγηση της επίλυσης προβλήματος είχαμε αναρτήσει στο παρελθόν δύο πολύ ενδιαφέροντα Post:
https://sv1ahh1.blogspot.com/2021/01/stem_24.html
https://sv1ahh1.blogspot.com/2021/12/stem_28.html
Γιατί η
επίλυση προβλημάτων είναι η “καρδιά” του STEM
Αν αφαιρέσουμε τα εργαλεία, τα καλώδια, τις οθόνες και
τα projects, τι μένει;
Μένει ένας άνθρωπος που καλείται να απαντήσει σε μια
ερώτηση:
ü Πώς μπορώ να
το κάνω καλύτερο;
ü Γιατί δεν
λειτουργεί;
ü Τι πρέπει να
αλλάξω;
ü Ποια λύση
είναι πιο αποτελεσματική;
Αυτή είναι η ουσία του STEM.
STEM χωρίς
πρόβλημα… δεν υπάρχει
Πολλές φορές βλέπουμε δραστηριότητες που ονομάζονται
STEM, αλλά στην πράξη είναι απλώς κατασκευές ή ασκήσεις.
Παράδειγμα:
Επιφανειακή δραστηριότητα
Οι μαθητές ακολουθούν οδηγίες και φτιάχνουν ένα ρομπότ.
- Υπάρχει ενδιαφέρον; Ναι.
- Υπάρχει STEM; Όχι απαραίτητα.
Πραγματική STEM δραστηριότητα
Οι μαθητές καλούνται να λύσουν το εξής:
«Πώς θα σχεδιάσουμε ένα όχημα που να μεταφέρει βάρος
και να κινείται πιο γρήγορα;»
Τότε αρχίζουν:
ü σκέψη,
ü δοκιμές,
ü λάθη,
ü βελτιώσεις.
Εκεί εμφανίζεται η επίλυση προβλημάτων.
Τι
περιλαμβάνει αυτή η δεξιότητα
Η επίλυση προβλημάτων δεν είναι μία μόνο ικανότητα.
Περιλαμβάνει:
Παρατήρηση
Να κατανοήσουμε τι συμβαίνει.
Σωστές ερωτήσεις
Να αναζητήσουμε αιτίες και δυνατότητες.
Δημιουργία ιδεών
Να σκεφτούμε εναλλακτικές λύσεις.
Δοκιμή
Να εφαρμόσουμε μια ιδέα στην πράξη.
Βελτίωση
Να αλλάξουμε ό,τι δεν λειτούργησε.
Αξιολόγηση
Να κρίνουμε ποια λύση είναι καλύτερη και γιατί.
Γιατί είναι
πιο σημαντική από την τεχνολογία
Η τεχνολογία αλλάζει συνεχώς.
Σήμερα υπάρχει ένα εργαλείο.
Αύριο ένα νέο λογισμικό.
Σε λίγα χρόνια κάτι εντελώς διαφορετικό.
Αν όμως ο μαθητής έχει μάθει να λύνει προβλήματα:
ü
θα προσαρμοστεί,
ü
θα μάθει νέα εργαλεία,
ü
θα σκέφτεται αποτελεσματικά.
Η τεχνολογία παλιώνει. Η σκέψη όχι.
Ένα
παράδειγμα μέσα στην τάξη
Δραστηριότητα: Κατασκευή γέφυρας από χαρτί
Στόχος:
Να αντέχει όσο περισσότερο βάρος γίνεται.
Οι μαθητές:
ü δοκιμάζουν
σχέδια,
ü βλέπουν τι
καταρρέει,
ü αλλάζουν
δομή,
ü συγκρίνουν
αποτελέσματα.
Τι μαθαίνουν πραγματικά;
Όχι μόνο μηχανική.
Μαθαίνουν:
ü να
αντιμετωπίζουν δυσκολίες,
ü να
σκέφτονται στρατηγικά,
ü να λύνουν
προβλήματα.
Το μεγάλο
λάθος που κάνουμε συχνά
Στην εκπαίδευση πολλές φορές λέμε:
“Να μάθουν το εργαλείο”.
Αλλά το σωστό είναι:
“Να χρησιμοποιήσουν το εργαλείο για να λύσουν ένα πρόβλημα”
Η διαφορά είναι τεράστια.
Πώς να
καλλιεργήσουμε αυτή τη δεξιότητα στην τάξη
✔ Δίνουμε
ανοιχτά προβλήματα.
Όχι μία σωστή απάντηση.
✔ Αφήνουμε χώρο για λάθος.
Η αποτυχία οδηγεί σε καλύτερες λύσεις.
✔ Δεν δίνουμε
αμέσως τη λύση.
Κάνουμε ερωτήσεις αντί για οδηγίες.
✔ Ζητάμε
αιτιολόγηση.
«Γιατί επέλεξες αυτή τη λύση;»
✔ Ενθαρρύνουμε
πολλές προσεγγίσεις.
Η ποικιλία λύσεων ενισχύει τη σκέψη.
Γιατί αυτή η
δεξιότητα αφορά και τη ζωή
Η επίλυση προβλημάτων δεν χρειάζεται μόνο στο STEM.
Χρειάζεται:
ü στην εργασία,
ü στις σχέσεις,
ü στις
αποφάσεις,
ü στην
καθημερινότητα.
Γι’ αυτό είναι τόσο πολύτιμη.
Συμπέρασμα
- Η πιο σημαντική δεξιότητα στο STEM δεν είναι η τεχνολογία.
- Δεν είναι ο προγραμματισμός.
- Δεν είναι τα ρομπότ.
- Δεν είναι τα εργαλεία.
- Είναι η ικανότητα να βλέπεις ένα πρόβλημα και να μπορείς να βρεις λύση.
- Αν διδάξουμε αυτή τη δεξιότητα στους μαθητές, τότε τους δίνουμε κάτι πολύ πιο σημαντικό από γνώση:
- Τους δίνουμε τρόπο σκέψης.
- Και αυτό είναι ίσως το μεγαλύτερο δώρο της εκπαίδευσης.
Πολύδωρος Σταυρόπουλος, Μηχανολόγος Εκπαιδευτικός, MSc STEM in Education (Παιδαγωγικό Τμήμα ΑΣΠΑΙΤΕ), Επιθεωρητής Ασφάλειας, Υγείας και Ποιοτικού Ελέγχου, Συγγραφέας, Πρέσβης STEM Scientix.